Year 2009

AKTYWNOŚĆ UZDROWISKOWEGO OŚRODKA DIALIZACYJNEGO W WYSOWEJ

Franciszek Kokot

Katedra i Klinika Nefrologii, Endokrynologii i Chorób Przemiany Materii Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach

Uzdrowisko Wysowa leży na północnym stoku Karpat w obrębie Beskidu Niskiego, w górnym brzegu rzeki Ropy. Miejscowość Wysowa znajduje się na wysokości 550 m nad poziomem morza. Uzdrowisko Wysowa charakteryzuje się względnie stałym i łagodnym klimatem, dużym nasłonecznieniem, kryształowo czystym powietrzem oraz urzekającą ciszą. Te fizyczne właściwości sprawiły, że Wysowa od przeszło dwóch i pół wieku wykorzystywana jest jako uzdrowisko. Rzadkim atutem uzdrowiska jest niesamowite bogactwo źródeł wód mineralnych, z których zaledwie kilka eksploatowanych jest do celów leczniczych. Wysowa posiada bogato wyposażony ośrodek przyrodoleczniczy oraz romantyczną pijalnię wód! Zarówno pierwsza, jak i druga wojna światowa nie oszczędziły Wysowej, która w wyniku działań wojennych uległa prawie całkowitemu zniszczeniu. Toteż lata 1945-1967 były okresem intensywnej rekonstrukcji uzdrowiska. W 1967 roku Ministerstwo Zdrowia i Opieki Społecznej oficjalnie uznało Wysową jako uzdrowisko. […]

LECZENIE UZDROWISKOWE CHORYCH Z NIEWYDOLNOŚCIĄ NEREK AD 2009

Krzysztof Marczewski Dorota Boniek-Poprawa Marek Maciejewski

Katedra Fizjoterapii Wyższej Szkoły Zarządzania i Administracji w Zamościu. Oddział Nefrologii, Endokrynologii, Chorób Metabolicznych i Wewnętrznych ze Stacją Dializ Szpitala im. Papieża Jana Pawła II w Zamościu

Streszczenie

Rozwój dializoterapii, jaki nastąpił w ostatniej dekadzie, spowodował wzrost za- interesowania leczeniem uzdrowiskowym również tej grupy chorych. Wydaje się, że nadszedł czas, aby znieść ograniczenia sprzed wielu lat. Przedstawiana praca ma na celu przekazanie podstawowych informacji o chorych na przewlekłą chorobę nerek, chorych dializowanych i po przeszczepieniu nerki dla lekarzy uzdrowiskowych. Opisane są podstawowe ograniczenia oraz możliwości powikłań, które najczęściej obserwuje się w sytuacjach skrajnego niestosowania się do zaleceń. Generalnym przesłaniem jest jednak podkreślenie celowości leczenia uzdrowiskowego w tej grupie chorych oraz potrzeby współpracy balneologa i nefrologa. Pacjenci dializowani i chorzy po przeszczepieniu nerki często mają tak wiele problemów zdrowotnych, że uzdrowisko wydaje się być optymalnym miejscem dla ich leczenia.

Słowa kluczowe: leczenie uzdrowiskowe, przewlekła choroba nerek, dializy, przeszczepienie nerek, hydroterapia, powikłania leczenia, przeciwwskazania

THE THERAPY IN HEALTH RESORTS FOR PATIENTS WITH KIDNEY INSUFFICIENCY AD 2009

Summary

The therapy in health resorts for patients with kidney insufficiency AD 2009 In the last years we observed great progress in the renal replacement therapy. The consequence of it is the growing of interest for therapy in the health resorts also for dialysed patients. It seems to be probably, that the old limitation for these patients should be abolished now. The aim of this paper is to present physicians who work in the health resorts basic information about chronic kidney disease, dialysed and transplanted patients. We describe some basic limitations and possible side effects which we mostly observed by extremely bad cooperating patients. The general conclusion however is to underline the necessity of health resort therapy and importance of good collaboration between nephrologists and balneologist. The dialyzed as well as transplanted patients mostly have so many complex medical problems that the health- resorts seems to be a optimal place for these therapy.

Key words: health resort therapy, chronic kidney disease, dialysis, transplantation, hydrotherapy complication of therapy,

POSTAWY LUDNOŚCI WIEJSKIEJ WOBEC OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

Czesław Galek

Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

Streszczenie

Postawy społeczne wobec ludzi niepełnosprawnych ewoluowały, poczynając od zabijania dzieci niepełnosprawnych w Starożytności, aż do uznania w pełni ich godności i praw wynikających z ich człowieczeństwa. Wielką rolę tym procesie odegrali wybitni pedagodzy, duchowni, a także działacze społeczni, a w dzisiejszych czasach mass media, organizacje międzynarodowe i pozarządowe. Jednak w świetle przeprowadzonych badań w środowisku wiejskim okazało się, że nie ma tam do końca zrozumienia potrzeb ludzi niepełnosprawnych. Istnieje wprawdzie deklaratywne uznanie ich godności, wartości i praw, ale nie zawsze idzie za tym praktyka życiowa. Stąd istnieje potrzeba dalszej edukacji i formacji społeczeństwa w zakresie odpowiedniego traktowania ludzi niepełnosprawnych.
Słowa kluczowe: ludność wiejska, niepełnosprawni, postawy społeczne

ATTITUDES OF THE PEOPLE FROM RURAL AREAS TOWARDS THE DISABLED

Summary

Social attitudes towards disabled persons have been changing – from the practice of killing disabled children in the ancient times to fully acknowledging such persons’ dignity and rights resulting from their humanity. Distinguished pedagogues, clergymen, social activists, and at present – the mass media and international and nongovernmental organizations, have played a great role in this process. However, the research carried out among the people from rural areas showed that they do not fully understand the needs of the disabled. There is a declarative acknowledgement of the disabled persons’ dignity, value and rights, however in practice it is not always ideal. Thus, there is a need of continuing education and formation of the society with regard to treating disabled persons appropriately.

Key words: people from rural areas, the disabled, social attitudes

NADWAGA I OTYŁOŚĆ DZIECI W KLASACH
IV-VI W ŚRODOWISKU MIEJSKIM I WIEJSKIM

Ilona Stolarz

Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

Streszczenie

Nadwaga i otyłość są groźnymi schorzeniami towarzyszącymi współczesnej cywilizacji, dotyczącymi ludzi wszystkich ras i w każdym wieku.

Celem pracy jest określenie częstości występowania nadwagi i otyłości u dzieci w klasach IV-VI w środowisku miejskim i wiejskim.

Badaniami objęto 113 uczniów klas IV-VI szkół podstawowych powiatu janowskiego (miasto, wieś). Do oceny masy ciała zastosowano: siatki proporcji masy ciała do wysokości ciała, polskie tabele wartości centylowych BMI dla płci i wieku oraz wskaźnik WHtR. Wyniki badań analizowano przy użyciu programu Statistica 6.0.

Na podstawie siatek proporcji masy ciała do wysokości ciała otyłość wynosiła 5,3%, a nadwaga 11,5% w badanej grupie. Według wskaźnika BMI otyłość wśród badanej populacji wynosiła 13,27%, a nadwaga 16,81%. U23,89% badanych stwierdzono otyłość brzuszną.

Nadmierna masa ciała w badanej grupie wynika z jednoczesnego działania wielu czynników, które mogą być od siebie zależne, a wzrost masy ciała u dzieci jest efektem zarówno zmian żywieniowych, jak i zmniejszonej aktywności fizycznej.

Słowa kluczowe: nadwaga, otyłość, dzieci, styl życia, profilaktyka, rehabilitacja.

EXCESS WEIGHT AND OBESITY AMONG CHILDREN AT THE AGE OF 10-13 FROM VILLAGES AND SMALL TOWNS

Summary

Excess weight and obesity are very serious diseases in the contemporary society affecting people of every age and race.

The main goal of this paper is to examine the frequency of obesity and excess weight among children from primary schools in villages and small towns.

113 children from primary schools in Janów Lubelski poviat between 10 and 13 years old were examined. The measurements were taken by means of the BMI with respect to sex and age, the charts of the ratios of body mass to its weight and WHtR index. The results of the survey were analyzed by means of the Statistica programme, 6.0 version.

On the basis of the ratios of body mass to its height the frequency of obesity among children equals 5.3 per cent of all children examined. The next 11.5 per cent of children suffer from excess weight. The interpretation of the BMI shows that 13.27 per cent of all children surveyed suffer from obesity and 16.81 per cent were classified as being overweight. 23.89 per cent of them have abdominal obesity.

Obesity and excess weight are attributable to many factors which may be mutually dependent. The increase of body mass among children is caused by changes in everyday eating habits and the reduced amount of physical exercises.

Key words: excess weight, obesity, children, lifestyle, prophylaxis, rehabilitation.

PROFILAKTYKA I REHABILITACJA ZMIAN W UKŁADZIE MIĘŚNIOWYM DNA MIEDNICY U KOBIET W CZWARTEJ DEKADZIE ŻYCIA

Pop Teresa Kotowicz Magdalena Rusek Wojciech Szramowicz Bogusław Szczygielski Michał Maciejczak Andrzej

Uniwersytet Rzeszowski Kliniczny Oddział Rehabilitacji
NZOZ –
Gabinet Urologiczny – lek. med. Michał Szczygielski

Streszczenie

Umiejętność świadomego kontrolowania napięcia mięśni dna miednicy, krocza i pochwy jest istotna zarówno dla kobiet ze schorzeniem wysiłkowego nietrzymania moczu jak również w profilaktyce tej dolegliwości, której często jedyną przyczyną jest postępujący proces zwiotczenia i rozluźnienia mięśni miednicy małej.

Stosowanie ćwiczeń profilaktycznych powinno być nawykiem młodych i zdrowych kobiet. W sytuacji pojawiającej się dysfunkcji należy udać się do lekarza ginekologa lub urologa, który na podstawie przeprowadzonych specjalistycznych badań określi kondycję układu moczowego pacjentki, źródło i stopień zaawansowania schorzenia, a następnie zaleci optymalną formę leczenia.

Rehabilitacja dysponuje wieloma metodami, które w znaczący sposób wpływają na poprawę sprawności układu mięśniowego, a tym samym na jakość życia tej grupy chorych.

Słowa kluczowe: mięśnie krocza, nietrzymanie moczu, profilaktyka, rehabilitacja

THE PREVENTION AND THE REHABILITATION OF THE CHANGES IN THE FUNDUS OF THE PELVIS MUSCULAR SYSTEM OF THE WOMEN IN THE FOURTH DECADE OF LIFE

Summary

The ability to control consciously the muscle tone of the fundus of the pelvis, perineum and vagina is important both for the women suffering from effort incontinence of urine and also for the prevention of this ailment, whose often only source is the progression of the pelvis minor muscles flaccidity and relaxation.

The undertaking of the preventative exercises should be a habit of young and healthy women.

In a situation when the dysfunction occurs one should visit the gynecologist or urologist, who on the basis of the conducted examination, will define the state of the patients urinary system, the source and the degree of the advancement of the ailment. Then he will recommend the effective form of treatment.

The rehabilitation uses various methods which significantly improve the muscular systems efficiency and in that sense the quality of life of a given group of patients.

Key words: perineum muscle, incontinence of urine, rehabilitation, prevention

MOŻLIWOŚCI REHABILITACYJNE W URAZACH SPLOTU RAMIENNEGO

Zofia Mąka

Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

Streszczenie

Splot ramienny leży powierzchownie i dzieli się na część nadobojczykową i podobojczykową. W zależności od wysokości uszkodzenia splotu ramiennego wyróżniamy zespoły: górny – Erba – Duchenne’a, środkowy, dolny – Dejerine’a-Klumpke i mieszany. W zależności od stopnia uszkodzenia występuje: neurapraksja, aksonotmesis i neurotmesis.

Do zdiagnozowania wykorzystujemy: badanie mielograficzne, badanie elektromiograficzne, rezonans magnetyczny oraz badanie radiologiczne.

Praca przedstawia możliwości leczenia zachowawczego i operacyjnego. Zabiegi neurochirurgiczne i ortopedyczne są bardzo pomocne. Celem podejmowanych działań jest poprawa funkcjonalności uszkodzonej kończyny, zwłaszcza możliwości samoobsługi. Pacjent może korzystać z odpowiedniego zaopatrzenia ortopedycznego. Człowiek może wrócić do życia społecznego i zawodowego.

REHABILITATIVE CAPABILITIES IN INJURIES OF BRACHIAL PLEXUS

Summary

Brachial plexus lies surface and divided into supraclavicular and subclavicular parts. Depending on height of damage brachial plexus we differ groups: overhead- Erba-Duchenne’a, middle, bottom-Dejerinea-Klumpke and blend. Depending from degree of damage we have: neurapraxis, axonotmesis, neurotmesis.

For diagnosing we take advantage: research mielographical, electromiographical, magnetic resonance and research radiological. Conversation depends first of all from kind of damage brachial.

This work presents capabilities conservative treatment and operative. Procedures neuro surgery and orthopedics surgery are very helpful. Purpose of taken operation is correction of functionality broken down, especially capabilities of self-service. Patient can use with proper provision orthopedic. Person can return to social life and professional.

PRZEBIEG PORODU I STAN NOWORODKA KOBIE PO PRZEBYTYM KURSIE SZKOŁY RODZENIA

Pop Teresa Dobko Małgorzata Maciejczak Andrzej Tęcza Teresa

Uniwersytet Rzeszowski Kliniczny Oddział Rehabilitacji Szpitala Wojewódzkiego nr 2 w Rzeszowie

Streszczenie

W Polsce w ostatnich latach rozwinęła się idea porodów rodzinnych. Uczestnictwo obojga rodziców w akcie porodu wpływa na świadome rodzicielstwo, wzmacnianie więzi duchowej rodziców i rozwój osobowości dziecka.

Celem pracy była analiza porównawcza wybranych elementów porodowych oraz stanu urodzeniowego noworodka w porodach rodzinnych po kursie Szkoły Rodzenia.

Badaną grupę stanowiło 50 pacjentek uczestniczących w kursie Szkoły Rodzenia. Grupę kontrolną stanowiła taka sama liczba pacjentek nie uczestniczących w kursie. Celem scharakteryzowania badanej grupy pacjentki poddano badaniom ankietowym. Pierwsza część ankiety dotyczyła wieku kobiet oraz doznań bólowych podczas porodu. Druga część zawierała informacje o czasie trwania porodu wypisane z karty przebiegu porodu. Do badań wykorzystano 10-cio punktową skalę bólu VAS oraz skalę Apgar.

Wśród pacjentek uczestniczących w kursie szkoły rodzenia zaobserwowano krótszy czas porodu i mniejsze doznania bólowe. Nie był to jednak wynik istotny statystycznie. Wiek rodzących nie wpływał w istotny sposób na uczestnictwo w szkole rodzenia. Poród rodzinny wpływa korzystnie na stan urodzeniowy noworodków, co jest wynikiem istotnym statystycznie.

Z badań wynika, że kursy szkoły rodzenia są dobrą formą świadomego przygotowania do porodu i promowanego od wielu lat porodu rodzinnego.

Słowa kluczowe: poród rodzinny, skala Apgar, skala VAS.

THE COURSE OF CHILDBIRTH AND NEWBORN STATE OF WOMEN AFTER DELIVERY SCHOOL COURSE

Summary

Recently, in Poland, has developed an idea of natural childbirth. Participation of both of parents in childbirth influence on conscious parenthood, strengthen a mental bond of parents and development of child personality.

The aim of this study was comparative analysis of chosen childbirth elements and state of newborn in natural childbirth of women after course of Delivery School.

The research group included 50 women was participated in Delivery School course. The control group consisted of the same number of women wasn’t participated in Delivery School course.

The research group was underwent of questionnaire examination. In the second part of questionnaire was noted pain experience during childbirth, which was assessed by VAS scale.

From the card of course of a disease was noted time of delivery duration and Apgar Scale score. Among women who was participated in Delivery School course was observed shorter time of childbirth and less pain experience. But this result wasn’t statistical significant.

The state of newborn of mothers from research group was better and was statistical significant.

Delivery School courses are the very good form of conscious preparation to childbirth and advancement of natural childbirth.

This form of preparation is more often chosen by couple regardless of age and number of childbirth.

Key words: natural childbirth, Apgar scale, VAS scale

ZASTOSOWANIE TERMOWIZJI DO MONTOROWANIA EFEKTÓW TERAPEUTYCZNYCH MASAŻU RĘCZNEGO

Piotr Gawda Zbigniew Nowosad Dariusz Szadura

Zakład Fizjoterapii i Rehabilitacji UM Lublin NZOZ Siedliszcze Ir Pomiar sc – Pracownia pomiarów termowizyjnych autoryzowany dystrybutor FLIR System

Streszczenie

Efekty terapeutyczne metod fizjoterapii, mimo powszechnego uznania w środowisku medycznym i pozytywnej oceny pacjentów, wymagają obiektywnej weryfikacji. Termowizja, polegająca na ocenie rozkładu temperatury na powierzchni badanego ciała, przy ściśle określonej metodyce badania wydaje się metodą dającą obiektywną ocenę wpływu bodźców na organizm. Celem pracy była analiza rozkładu temperatur w wybranych regionach ciała oraz jej zmiany pod wpływem masażu ręcznego.

Badaniami objęto 11 mężczyzn leczonych z powodu niewydolności bólowo-korzeniowej dolnego odcinka kręgosłupa w Oddziale Rehabilitacji NZOZ w Siedliszczu. Wszystkich badanych poddano wystandaryzowanemu masażowi ręcznemu okolicy prawego ramienia. U wszystkich dokonano rejestracji temperatury wybranych oko- lic prawej kończyny górnej w ściśle określonych odstępach czasowych poprzedzających masaż ręczny jak i po jego zakończeniu. Pomiary wykonano kamerą termowizyjną typ FLIR P620.

Badania termowizyjne wykazały charakterystyczny rozkład temperatur w zależności od czasu wykonywanego badania jak i jego lokalizacji. Utrzymujący się wzrost temperatury w dystalnej części kończyny masowanej wydaje się być dobrym wskaźnikiem oceny skuteczności masażu ręcznego.
Słowa kluczowe: termografia, masaż ręczny

USING THERMOGRAPHIC METHODS TO OBSERVE THERAPEUTHIC EFFECTS OF THE MASSAGE

Summary

Therapeutics effects of physiotherapy method need constant objective verification. Thermovision which is based on the evaluation of temperature distribution on the examined body according to very strict methodology seems to be one of them. The aim of the paper was to analyze the temperature layout in the various parts of the body and the temperature changes under the influence of the massage.

The research was conducted on 11 male treated because of lower back pain on the Rehabilitation Ward in Siedliszcze. All of them underwent standard massage of the region of the right arm. The temperature of the certain part of the right arm was recorded in all participants by the thermal video camera type FLIR P 620 in certain time before and after the massage.

Thermal examinations demonstrated characteristics temperature changes due to the time and localization of the examination. The differences of the temperature of the distal part of the upper limb seem to be a good indicator in evaluation of the effects of the massage.
Key words: thermography, massage

TRÓJPŁASZCZYZNOWY WZORZEC CHODU FIZJOLOGICZNEGO – W PRAKTYCE KLINICZNEJ

Krzysztof Mataczyński Piotr Samulak Emilia Witek

Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu Ośrodek Rehabilitacyjno-Terapeutyczny w Krasnymstawie

Streszczenie

Chód jest jedną z najbardziej złożonych czynności ruchowych wykonywanych w życiu codziennym. Do prawidłowej kompleksowej analizy chodu najodpowiedniejsze obecnie są systemy składające się z modułu:

  • optoelektronicznego systemu do zbierania sygnału z markerów rozmieszczonych na powierzchni ciała pacjenta
  • zbierania sygnału SEMG
  • platformy reakcji sił podłoża
  • wideo w czasie rzeczywistym

Celem pracy jest przedstawienie współczesnych możliwości analizy chodu w oparciu o optoelektroniczne systemy analizy ruchu.

Praca poglądowa oparta na aktualnie dostępnej literaturze krajowej i zagranicznej, a także na własnych dotychczasowych doświadczeniach z pracowni analizy ruchu – System BTS „Smart”.

Otrzymane wyniki badań wykorzystywać należy do: leczenia farmakologicznego toksyną botulinową, rekonstrukcyjno-naprawczych zabiegów operacyjnych w obrębie narządów ruchu, konstruowania protokołów rehabilitacyjnych, dobierania odpowiedniego zaopatrzenia ortopedycznego, a także do prognozowania przyszłych możliwości i końcowego celu usprawniania. Badania wykonane w trakcie trwania procesu rehabilitacji służą do weryfikacji indywidualnego programu usprawniania.

Słowa kluczowe: chód fizjologiczny, badanie chodu, parametry, pracownia optoelektroniczna

THREE-PLANE PATTERN OF THE PHYSIOLOGICAL GAIT – IN A CLINICAL PRACTICE

Summary

Gait is one of the most complicated activities in everyday life. The best systems of the normal complex analysis of gait consist of such modules as follows:

  • optoelectronic system for gathering signals from the markers located on the surface of a patient’s body,
  • SEMG signals gathering,
  • platforms examining the reactions of the forces of the base,
  • video in the real time,

The main goal of the paper is to present contemporary opportunities of gait analysis on the basis of the optoelectonic systems of motion analysis.

The theoretical part of the paper is based on the available literature and on our own experience gained in laboratory of motion analysis – BTS ‘Smart’ system.

The results of the researches should be used for: pharmacological treatment with botulinum toxin, reconstructing and repairing operations of motion organs, drawing up rehabilitation protocols, choosing the proper orthopedic supply and also for prognosing the future possibilities and the final goal of improvement. The examinations conducted during the process of rehabilitation are used for the verification of the individual program of improvement.

Key words: phisiological gait, examination of gait, parameters, optoelectronic work-room

STANDARDY JAKOŚCI PRACY OŚRODKA REHABILITACYJNO-TERAPEUTYCZNEGO DLA DZIECI NIEPEŁNOSPRAWNYCH

Janusz Skwarek

Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

Streszczenie

W prezentowanym artykule przedstawiono projekt przygotowania standardów oceny jakości pracy ośrodka rehabilitacyjno-terapeutycznego dla dzieci niepełnosprawnych oraz główne obszary i wskaźniki w zakresie tych standardów. Zamieszczone są tu również wzory ankiet dla członków zespołów terapeutycznych oraz rodziców. Pytania poszczególnych ankiet można swobodnie modyfikować, dodawać niektóre zagadnienia, a z innych rezygnować.

Słowa kluczowe: standardy pracy placówki rehabilitacyjno-terapeutycznej, obszary i wskaźniki działalności, narzędzia mierzenia jakości pracy

WORK QUALITY STANDARDS OF THE REHABILITATION AND THERAPY CENTRE FOR DISABLED CHILDREN

Summary

The article presents a project of quality control standards to estimate the activity of the rehabilitation and therapy centre for disabled children and the main areas and indicators within these standards. The article also contains specimens of questionnaires for members of therapy groups and for the parents. The questions of individual questionnaires can be modified, some ideas may be added and others can be dropped.

Key words: standards of work of a rehabilitation and therapy institution, areas and indicators of activity, instruments for measuring work quality

WIELORÓWNANIOWE MODELE UPORZĄDKOWANEJ ZMIENNEJ OBJAŚNIANEJ W EKSPLORACJI WYNIKÓW REHABILITACJI SCHORZEŃ NARZĄDÓW RUCHU

Jerzy Grossman Mieczysław Kowerski

Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie
Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

Streszczenie

W pracy do analizy czynników determinujących stan samoobsługi pacjenta przy przyjęciu i wypisie ze szpitala zaproponowano dwurównaniowy model uporządkowanej zmiennej objaśnianej. Modele tego typu są szczególnie przydatne, gdy wyniki rehabilitacji schorzeń narządów ruchu opisywane są nie za pomocą dokładnych wartości będących rezultatem pomiarów z wykorzystaniem określonych urządzeń ale za pomocą porangowanych od najmniejszej do największej wartości ocen, nadawanych przez terapeutę, dla których nie są znane odległości pomiędzy sąsiednimi rangami.

Zalety zaproponowanego modelu omówiono korzystając z wyników estymacji opartych na danych 4063 pacjentów szpitali z województw mazowieckiego i warmińsko-mazurskiego.

Słowa kluczowe: Rehabilitacja schorzeń narządów ruchu, test Weissa, test samoobsługi, wielorównaniowy model uporządkowanej zmiennej objaśnianej, metoda największej wiarygodności, współczynnik determinacji McFaddena – pseudo R2, zliczeniowy współczynnik determinacji, prawdopodobieństwo normy samoobsługi

MULTIPLE – EQUATIONS MODELS OF ORDERED DEPENDENT VARIABLES IN EXPLORATION OF THE RESULTS OF REHABILITATION OF MOVEMENT ORGANS DISORDERS

Summary

In the paper, concerning the analysis of the factors determining patient’s self- service during the admission and discharge from hospital, two – equations model of ordered dependent variables was proposed. These types of models are especially useful when the results of rehabilitation of movement organs disorders are not de- scribed by means of exact values obtained after technical measurement but they are described by means of qualitative valuation (ranking) made by therapist for which distances between neighbouring ranks are not known.

The advantages of the proposed model were presented on the basis of the results of estimation based on data of 4063 patients of hospitals from Mazowieckie and Warmińsko-Mazurskie provinces.

Key words: Rehabilitation of movement organs disorders, Weiss test, test of self-service, multiple – equations model of ordered dependent variables, maximum likelihood estimation, McFadden determination coefficient- pseudo R2, count determination coefficient, probability of the norm in self-service test

CZY LEKARZY I ICH DZIECI LECZY SIĘ INACZEJ?

Ryszard Grenda

Klinika Nefrologii, Transplantacji Nerek i Nadciśnienia Tętniczego
Instytutu-Centrum Zdrowia Dziecka

Streszczenie

Lekarze, ich dzieci oraz inni członkowie ich rodzin nie różnią się od przedstawicieli populacji ogólnej w zakresie ogólnego stanu zdrowia lub zapadalności na choroby cywilizacyjne. Odróżniają ich za to następujące fakty: – lekarze nie dbają należycie o swoje zdrowie przyjmując w nieuzasadniony sposób, że ich zawód ma znaczenie „ochronne”, – usiłują leczyć się sami oraz leczyć swoje rodziny, przepisując dużą liczbę empirycznie wybranych leków, – oczekują pośpiesznych i łatwo dostępnych konsultacji swoich kolegów-lekarzy, – na ogół nie stosują się do ich zaleceń i łatwo sięgają po kolejną opinię specjalisty. Lekarze są trudnymi i kapryśnymi pacjentami. Nieodpowiednio traktują swoje rodziny w przypadku choroby. Jedynym rozwiązaniem wydaje się powierzenie opieki medycznej nad nimi oraz ich krewnymi – samodzielnemu specjaliście, na którego nie będą mogli wywierać wpływu.

Słowa kluczowe: lekarze i ich rodziny jako pacjenci – zawodowe odrębności

ARE DOCTORS AND THEIR CHILDREN TREATED IN A DIFFERENT WAY?

Summary

Doctors, their children and other relatives do not differ from general population in terms of general condition or incidence of common diseases. However, they are different in terms on following events: – they really do not care of themselvs, presuming (with no rationale), that their profession exerts some magic “protective” effect, – they attempt to cure themselves and their families, prescribing large number of empirically selected drugs, – they expect rapid and easy available opinions from their collegues, – usually they do not follow the advices and easily look for another opinions. Doctors are difficult and petulant patients. They do not treat their family members properly. There is only one solution – independent specialists should be entrusted with treating doctors and their families.

Key words: doctors and their families as patients – professional identity

AKROMEGALIA – ULICZNE ROZPOZNANIE W ENDOKRYNOLOGII

Marek Bolanowski Marcin Kałużny Aleksandra Jawiarczyk

Katedra i Klinika Endokrynologii, Diabetologii i Leczenia Izotopami, A.M.
we Wrocławiu

Streszczenie

W przebiegu szeregu chorób układu wewnątrzwydzielniczego występują bardzo charakterystyczne objawy kliniczne pozwalające na postawienie właściwej diagnozy już na podstawie wyglądu chorego. Takimi są objawy typowe dla akromegalii. Wczesne rozpoznanie tej choroby pozwala uniknąć powikłań choroby, postępu deformacji szkieletu. Stąd wiedza o tej chorobie, jej objawach i następstwach może być przydatna nie tylko wśród personelu medycznego, ale w całym społeczeństwie.

Słowa kluczowe: akromegalia, powikłania, śmiertelność, leczenie

ACROMEGALY – “STREET DIAGNOSIS” IN ENDOCRINOLOGY

Summary

Typical clinical signs and symptoms are often in the course of endocrinological diseases. They give a chance for a proper diagnosis at the first contact with a patient. This situation occurs in acromegaly. Recent diagnosis of acromegaly allows omit the progress of complications and skeletal deformities. So, the knowledge on acromegaly, its symptoms and complications could be helpful not only for people working in the health service but in general society, too.

Key words: acromegaly, complications, mortality, therapy

LA METTRIE – TRAKTAT O ZAWROCIE GŁOWY

Marek Blaszke

Wyższa Szkoła Zarządzania i Administracji w Zamościu

Streszczenie

Artykuł stanowi rekonstrukcję wiedzy medycznej Julliena Offraya de La Mettriego, słynnego francuskiego osiemnastowiecznego lekarza i filozofa, autora dzieła „Człowiek maszyna” /1747 r./. Przedstawia się tu jego „Traktat o zawrocie głowy” /Traite du vertige, 1737/, który najogólniej rzecz ujmując, dotyczy opisu objawów i etiologii zaburzeń prawidłowej cyrkulacji krwi w organizmie – zawrót głowy jest tu uważany niekiedy jako jednostka chorobowa a niekiedy jako symptom, który towarzyszy np. epilepsji, histerii itd. Wynika to ze słabego rozpoznania w owej epoce procesów fizjologicznych i patologicznych organizmu ludzkiego, a wiedza medyczna sprowadzała się głównie do obserwowania symptomów choroby oraz podania leków (przede wszystkim roślinnych), bez znajomości mechanizmu ich działania. Historia medycyny zalicza La Mettriego do szkoły jatrofizyków. Z artykułu dowiadujemy się, kto dla niego był mistrzem i autorytetem, tak z lekarzy starożytności jak i postaci mu współczesnych. Dla niego samego w leczeniu najważniejsza jest wnikliwa obserwacja „dwuznacznego języka natury” i przez obserwację wielu symptomów możliwość postawienia trafnej diagnozy, za pomocą „polemiki, która jest kluczem wszelkiej wiedzy”. Artykuł pozwala na poznanie pewnego wycinka stanu medycyny tamtej epoki oraz porównanie jej ze stanem obecnym i tym samym ocenienie, jakie poczyniliśmy od tego czasu postępy.

LA METTRIE – TREATY ABOUT YERTIGO

Summary

The article is a reconstruction of medical knowledge of Jullien Offray de La Mettrie, a famous French doctor and philosopher who lived in 18th century, the author of work ‘Man machine’ /1747/. We can find there his ‘Treaty about vertigo’ /Traite du vertige, 1737/, which mainly describes symptoms and etiology of disorders of normal blood circulation in human organism – vertigo is sometimes treated here as a disease and sometimes as a symptom which is accompanied e. g. by epilepsy, hysteria etc. This results from poor diagnosis ofphysiological and pathological processes in this epoch where medical knowledge was mainly based on observation of disease symptoms and administration of medicine (vegetal mainly) without knowledge about its effect. History of medicine counts La Mettrie among school of jatrophysicists. From the article we can find out who, among doctors of antiquity and contemporary figures as well, was a master and authority for La Mettrie. According to him thorough observation of ‘ambiguous language of nature’ is the most important factor in treatment and owing to observation of a lot of symptoms we can make a correct diagnosis by means of ‘polemics which is the key to all knowledge’. The article depicts certain part of medicine condition in that epoch which can be compared with present medicine condition owing to this we can assess the size of progress which we have made since that epoch.